🌳مختصری در باره شأن و منزلت حضرت معصومه(ع) _ ادامه...

آنچه پیش رو دارید، بررسی روایاتی دربارة شأن و منزلت حضرت معصومه(ع) است که در چند بخش مطرح می کنیم:

ج. مقام شفاعت حضرت معصومه(ع) _ ادامه....

اشکال:
طبق این حدیث، چگونه تمام شیعیان با شفاعت حضرت معصومه(ع) وارد بهشت می شوند، در حالی که پیامبر اکرم(ص) و امامان(ع) و شخص حضرت زهرا(ع) شفاعتشان وسیع تر و بالاتر از حضرت معصومه(ع) است. با وجود آن بزرگواران اصلاً زمینه ای برای شفاعت حضرت معصومه(ع) باقی نمی ماند، خصوصاً که دربارة حضرت زهرا(ع) داریم که خداوند می فرماید: «یا بنْتَ حَبِیبِی ارْجِعِی فَانْظُرِی مَنْ کانَ فِی قَلْبِهِ حُبٌّ لَک أَوْ لِأَحَدٍ مِنْ ذُرِّیتِک خُذِی بِیدِهِ فَأَدْخِلِیهِ الْجَنَّةَ؛[18] ای دختر حبیب من! برگرد و بنگر هر که در قلبش محبت تو و یا محبت یکی از فرزندان تو باشد، دستش را بگیر و او را داخل بهشت کن.»

این روایت می گوید: حضرت زهرا(ع) حتی محبین را نیز شفاعت می کند، تا چه رسد به شیعیان. برای رسیدن به پاسخ به چند نکته توجه شود:

1- شفاعت، رحمت الهی است که از طریق بندگان ویژة خداوند به مردم می رسد. قرآن کریم می فرماید: «مَنْ یصْرَفْ عَنْهُ یوْمَئِذٍ فَقَدْ رَحِمَهُ وَ ذلِک الْفَوْزُ الْمُبینُ»؛[19] «هر کسی که در آن روز از عذاب خدا نجات یابد، مشمول رحمت خدا قرار گرفته است و این رستگاری آشکاری است.»

2- شفاعت دو نوع است: اول شفاعت رهبری یا شفاعت عملی که شامل نجات از عذاب و نیل به حسنات و حتی بالا رفتن درجات می باشد. زمانی که یک انسان سبب هدایت انسانی دیگر می شود، رابطة رهبری و پیروی در میان آنان در رستاخیز به صورت عینی در می آید و هادی به صورت پیشوا و امام و هدایت یافته به صورت پیرو و مأموم ظاهر می گردد، دوم، شفاعت مغفرت یا شفاعت فضل؛ شفاعتی است که تأثیر در حسنات و ثوابها دارد؛ ولی بالا برندة درجۀ شخص نیست.[20] رسول خدا(ص) می فرماید: «ادَّخرْتُ شفَاعَتِی لِأَهلِ الْکبَائِرِ مِنْ أُمَّتِی؛[21] من شفاعتم را برای گناهکارانی از امت که مرتکب گناه کبیره شده اند، ذخیره کرده ام.»

با توجه به نکات پیش گفته، می توان گفت که هر دو نوع شفاعت (شفاعت رهبری و شفاعت مغفرت) به عنوان رحمت الهی از طریق رسول اعظم(ص) به اهل بیت ) و از طریق اهل بیت ( به بزرگانی همچون حضرت معصومه(ع) رسیده است و این شفاعتها در طول هم بوده و با هم تنافی ندارند. حضرت معصومه(ع) هم از شفاعت رهبری برخوردار است؛ چون به برکت وجود آن بانوی مکرمه قم، نه تنها برای شیعیان؛ بلکه برای مسلمانان جهان مرکز علم و هدایت شده است که به حق رهبری و هدایت شیعیان را بر عهده دارد، بنابراین می تواند شیعیان را شفاعت کند. و هم از شفاعت مغفرت برخوردار است؛ چراکه وقتی فردی مثل اویس قرنی دو طائفة بزرگ ربیع و مضر یمنی را شفاعت کند، قطعاً حضرت معصومه(ع) با توجه به جایگاه بلندی که آن بانو دارد، می تواند وسیلة رسیدن رحمت الهی؛ یعنی همان شفاعت از طریق اهل بیت( به تمامی شیعیان باشد.

در زیارتنامة حضرت معصومه(ع) می خوانیم: «یا فَاطِمَةُ اشْفَعِی لِی فِی الْجَنَّةِ فَإِنَّ لَک عِنْدَاللَّهِ شَأْناً مِنَ الشأْنِ؛[22] ای فاطمه (معصومه)! برای من در بهشت شفاعت کن که تو را در پیشگاه خداوند منزلت بزرگی است.» اگر انسانی وارد بهشت شده است، شفاعت چه معنایی می تواند داشته باشد؟ یا باید بگوییم چیزی در تقدیر است، به این صورت: «اشْفَعِی لِی فِی دُخُولِ الْجَنَّةِ» که معنا درست می شود؛ ولی اصل، عدم تقدیر و حذف است. و یا باید بگوییم که این شفاعت مربوط به شفاعت رهبری یا شفاعت عمل است که حتی باعث بالا رفتن درجات بهشتی می شود، پس به خوبی شفاعت در داخل بهشت معنا پیدا می کند که ترفیع درجه و بالا رفتن رتبه باشد.