درباره‌ی زنده‌گی، زمانه و تاثیر آدولف هیتلر و ساختاری که

درباره‌ی زنده‌گی، زمانه و تاثیر آدولف هیتلر و ساختاری که او ساخت منابعِ «نسبتن» خوبی به فارسی ترجمه شده. این «نسبتن» را به این خاطر آوردم که بیش‌تر کتاب‌هایی که درباره‌ی او درآمده نگاهی کلی‌نگر و صرفن روایی دارند و کتابِ درخشان یواخیم فِست از نظر من متفاوت و بهترین کتابی‌ست که درباره‌ی هیتلر به فارسی ترجمه شده. این فرصت را داشتم که در سالِ ۸۸ و بعدِ توقیفِ تمام نشریات و خانه‌نشینی اجباری ویراستارِ این کتابِ حجیم باشم. که این خود قصه‌ای‌ست دیگر. از سویی تقریبن تمام کتاب‌هایی را که درباره‌ی هیتلر به فارسی درآمده خوانده‌ام ( این کار شگفتی نیست، چون چندان زیاد نیستند) و کتابِ فِست نه تنها در بین این آثار که در جهان هم کتابی‌ست درجه اول. یواخیم فست اولین یهودی‌ای‌ست که درباره‌ی هیتلر کتاب می‌نویسد و از سویی تقریبن تمام عمرش را روی تحقیق درباره‌ی حزب نازی و چهره‌های آن صرف می‌کند. کتاب‌های بسیار خوبی درباره‌ی گوبلز، اشپیر و فرمانده‌هان نازیسم نوشته و البته یک کتاب کوچک درباره‌ی چند روز آخر هیتلر که متاسفانه به فارسی درنیامده، کتابی که در ساخت فیلم درخشان «سقوط» از منابع اصلی‌ست. اما مهم‌ترین کارش همین کتاب دو جلدی‌ست. او شرح‌حال‌نویس نیست، بلکه آدولف هیتلر را در معرض زمانه و با توجه به خصوصیات فردی و اکتسابی‌اش روایت می‌کند. در مقدمه‌ی درخشان‌اش به شدت به مدل تاریخ‌نگاری روسی حمله می‌کند و می‌گوید که این شکل تاریخ‌نگاری جعلی که کارش تحقیر یا تحسین‌های اغراق‌آمیز است بلایی سر واقعیت آورده که تا مدت‌ها تاریخ‌نگاران را دچار مشکل خواهدکرد. سپس ایده‌ی والتر بنیامین را درباره‌ی تندباد تاریخ پیش کشیده و آن را محور کتاب‌اش می‌کند... کتاب با روایتی خواندنی به زمینه‌هایی اشاره می‌کند که از اواخر قرن نوزدهم در اروپا رشد می‌کند، زمینه‌های ظهور فاشیسم. مسیری که از قضا بیش از آلمان در فرانسه پایگاه دارد. چیدمان قدرت‌ها، شکل‌گیری کمونیسم شوروی، مهاجرت‌ها، اقلیت‌ها، ناسیونالیسم و... فقط بخشی از این زمینه‌ها هستند. سپس به شکلی موازی سیر حرکت و رفتارهای آدولف هیتلر را بر اساس منابع فراوانی که گرد آورده روایت می‌کند. این‌که او چه‌گونه از یک سرخورده‌ی اجتماعی به یک استراتژیست سیاسی تبدیل می‌شود. فست از افسانه‌نویسی متنفر است، از به قول خودش تاریخ‌نویسی مدل روسی، برای همین علاوه بر «تفسیر» روایت خود را بر اساس مستندات پیش می‌برد. کتاب تا پایان این ریتم ناب را حفظ می‌کند و درنهایت به پرسش‌های بسیاری پاسخ می‌دهد. هم پرتره‌ای از مرد شماره‌ی یک نازیسم می‌سازد، هم چشم‌اندازی از زمانه‌اش.