21 تیر - قیام خونین مسجد گوهرشاد علیه کشف حجاب (1314 ش)

21 تیر - قیام خونین مسجد گوهرشاد علیه کشف حجاب (1314 ش)


پس از آن که زمزمه شوم اسلام ستیزی دولت وابسته رضاخانی به کشف حجاب منتهی شد، نهضت دفاع از شعائر اسلامی سراسری، کشور را فرا گرفت. در این میان، شیخ محمد تقی بهلول گنابادی از خطبای مشهور، اجتماع زائران حرم رضوی را فرصت مناسبی برای روشنگری علیه این توطئه استعماری یافت. وی در روز شنبه 21 تیرماه 1314، در مسجد گوهرشاد، ضمن تشریح اقدامات دین ستیزانه رضاخان، مردم را به قیام دعوت کرد. زائران، در پاسخ به سخنان او، شعارهایی علیه رضاخان و در اعتراض به کشف حجاب سردادند. قوای دولتی به محاصره مسجد دست زدند. این محاصره و زد و خورد چند روز طول کشید تا اینکه به دستور شخص رضاخان، دژخیمان به مسجد یورش بردند و در جوار حرم رضوی کشتاری خونین و وحشیانه را آغاز کردند. شهدای این حادثه را بین 2 تا 5 هزار نفر تخمین می‌زنند. کامیون‏های بسیاری، اجساد زائران را که جز سلاح ایمان و شهادت، چیز دیگری به همراه نداشتند، برای دفن به خندق‏های اطراف مشهد منتقل کردند. شیخ بهلول، که از این حادثه به طور معجزه آسائی گریخته بود، چند شب را در خانه پیرزنی در مشهد مخفی بود. سپس به طور مخفیانه به شهرهای اطراف مشهد سفرکرد و ضمن تشریح قیام، کوشید دوباره به جمع‌آوری قوا بپردازد. به همین منظور به شهرهای شیعه‌نشین افغانستان نیز سفر کرد. در این سفرها، او را بازداشت و حبس کردند. این حبس بیش از 31 سال طول کشید. با این حبس، او به مقاوم‌ترین زندانی سیاسی جهان بدل شد. (تصویر؛ بهلول، خطیب قیام مسجد گوهرشاد در اواخر عمر)