سنتها و آداب عید فطر

سنتها و آداب عید فطر

1- غسل کردن قبل از رفتن به نماز عید. حدیث عبدالله بن عمر رضی الله عنه. موطأ 428.
2- پوشیدن زیباترین لباس استفاده از عطر و خوشبویی. رواه البخاری 948.
3- خوردن چند دانه خرما قبل از رفتن به نماز عید، ( سنت است که عدد آن وتر – فرد – باشد). حدیث انس بن مالک رضی الله عنه. بخاری 953.

4- گفتن تکبیر از هنگام خارج شدن از خانه تا وقت اقامه نماز. ( البته وقت گفتن تکبیرات عید فطر بعد از غروب آخرین روز رمضان ( شب عید) تا هنگام اقامه نماز عید است. سوره البقرة 185.

5- صفت تکبیر عید: (الله أکبر الله أکبر لا إله إلا الله والله أکبر الله أکبر ولله الحمد). "المصنف" لابن أبی شیبة (2/165-168) – "إرواء الغلیل" (3/125).

6- خواندن نماز عید در مصلی سنت است، مگر اینکه مصلی نباشد و ضرورت ایجاب کند که در مسجد خوانده شود. حدیث ابی سعید خذری: البخاری 956 ومسلم 889 .

7- رفتن زنان و دختران به نماز عید، حتی زنانی که در عادت ماهیانه هستند سنت است تا مصلای عید بروند ولی نماز عید نخوانند. حدیث ام عطه رضی الله عنها: البخاری (324) ومسلم (890).

8- تبریک گفتن عید به یکدیگر دراین روز مبارک سنت است، و صحابه رضی الله عنهم به یکدیگر چنین تبریک می گفتند: " قُبِّل منا ومنک ". و همچنین جایز است که بر اساس فرهنگ و زبان خود از قبیل: عید شما مبارک، و یا طاعات و عبادات شما قبول باشد را گفت و مانعی ندارد زیرا هیچ لفظ خاصی برای تبریک گفتن ذکر نشده است. شیخ الإسلام ابن تیمیة فی "الفتاوی الکبری" (2/228).

9- رفتن به نماز عید از یک مسیر و برگشتن از مسیر دیگر. حدیث جابر رضی الله عنه: بخاری: 986.

10- دید و بازدید یک دیگر و به خانه همدیگر رفتن. بدلیل حدیث ام المومنین عایشه رضی الله عنها که پدر بزرگوارشان ابوبکر صدیق رضی الله عنه روز عید به خانه ایشان آمد. بخاری (907) ومسلم (829).

11- غذای و خورد و نوش بهتر در این روز. دلیل: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّی اللَّهُ عَلَیْهِ وَسَلَّمَ : ( أَیَّامُ التَّشْرِیقِ أَیَّامُ أَکْلٍ وَشُرْبٍ وَذِکْرٍ لِلَّهِ ) رواه مسلم ( 1141).
12- تفریح و سرگرمی مباح: بدلیل حدیث ام المومنین عایشه رضی الله عنه. بخاری (907) ومسلم (829). فتح الباری " ( 2 / 514).

بعضی از سنت ها در هنگام تبریک گفتن و مصافحه کردن:

أ‌- سلام کردن با لفظ: سلام علیکم، و یا: السلام علیکم، و یا: السلام علیکم ورحمة الله.

ب‌- مصافحه با یک دست، و این سنت است که با یک دست سلام کردن باشد نه دو دست.
توجه: مصافحه و معانقه ( دست دادن و یکدیگر را در آغوش گرفتن) همه از امور و عادات و تقالید است و ما مانع شرعی ندارد. مجموع فتاوی ابن عثیمین" (16/208-210).

اشتباهات و بدعات در مورد عید:

1- تبریک گفتن عید قبل از اینکه عید فرا برسد، و به عبارت دیگر پیشاپیش تبریک گفتن عید..! و این مخالف سنت رسول الله صل الله علیه وسلم است، زیرا آنان بعد از اینکه نماز عید را می خواندن به یکدیگر تبریک می گفتند، و چیزی بنام تبریک پیشاپیش عید از سنت ایشان صل الله علیه وسلم نیست.

2- اعتقاد بعضی از مردم مبنی بر زنده نگهداشتن ( بیدار بودن و عبادت کردن) شب عید. و حدیثی موضوع و دروغینی مبنی بر اینکه: "کسی شب عید را زنده نگهدار، روزی که قلبها می میرد، قلبش نمی میرد" هیچ صحتی ندارد. سلسلة الأحادیث الضعیفة والموضوعة للألبانی (520 ، 521).

3- تکبیر گفتن دست جمعی در راه و یا در مسجد. بدین صورت که شخصی مکروفون را بدست گرفته و تکبیر می گوید و سایرین جواب می دهند و یا هماهنگ با او تکبیر می گویند، این بدعت است و هرگز چنین کاری را رسول الله صل الله علیه وسلم نکرده اند. دلیل: "وإیاکم ومحدثات الأمور فإن کل محدثة بدعة وکل بدعة ضلالة" ترجمه: از امور نو پیدا "در دین" برحذر باشید، زیرا هر نو آوری " در دین" بدعت، و هر بدعتی گمراهی است..!

4- زیارت قبرها در روز عید، و یا زیارت خانه کسانی که قبل از عید کسی از آنان فوت کرده است.! و این امر متناقض با هدف و شعار عید از خوشحالی و سرور است. لذا به هیچ وجه تحت هیچ شرایطی رفتن و زیارت قبرستان در روز عید جایز نیست، مگر اینکه کسی روز عید بمیرد و بخواهند او را دفن کنند. أحکام الجنائز وبدعها للألبانی (ص219) ، (ص258).

5- خوابیدن تمام روز عید به بهانه ی اینکه تعطیل است، و حتی از نماز جماعت غافل شدن..! رسول الله صل الله علیه وسلم فرموده اند: " العهد الذی بیننا وبینهم الصلاة فمن ترکها فقد کفر " ترجمه: عهد بین ما و آنها (مشرکین) در نماز است، کسی که آنرا ترک کند یقینا کافر شده است..! رواه الترمذی 2621 والنسائی 463 وصححه الألبانی فی صحیح الترمذی .

6- دست دادن به فامیهای نامحرم از قبیل دختر عمو و دختر دایی، و یا زن عمو و زن دایی و غیره به بهانه ی تبریک گفتن عید. حدیث ام الم