تاریخِ ترک‌ها – 60

تاریخِ ترک‌ها – 60
History of Turks -60
__________________________________________
در سالِ 1053 ز.{زادروزی}(میلادی) ، «طغرل» (1) ، بنیانگزارِ شاهیخاندانِ (سلسلهء) ترکِ «سلجوقیان» (2) ؛ بخشی کمُ‌بیش (تقریبا) بزرگ از قلمروی «ایرانِ دیلمی» {خاندانِ بویه} (3) را زورگیری (تسخیر) کرد (1)(4).

یادآوری میشود :

هموندانِ (اعضایِ) «خاندانِ بویه» (4) ، که از «خاندانِ ساسانی» (6) بودند ، تا سالِ 945 زادروزی (میلادی) ، بخشی رونهیدنی (قابل توجه) از قلمرویِ «ایرانِ ساسانی» را از «عرب‌هایِ مسلمان‌شده» ، پس‌گرفته بودند ؛ و در دل ایرانیان ، شور و انگیزه‌ای بزرگ برای باززنده (احیا) کردنِ خودگردانیِ (استقلالِ) «ایرانِ» را ، پدید آورده بودند ؛ و به آماده‌ترین (مستعدترین) ایرانیان ، این انگیزه را داده بودند که به هنرمندان ، دانشمندان و خردشناسانی (فیلسوفانی) برجسته ، دگرش یابند (تبدیل بشوند) ؛ و جنبشِ «باززنده‌سازیِ (احیایِ) ارزشهایِ فرهنگیِ ایرانی» را پدید بیاورند ؛ و پایابراین (بنابراین) ، بزرگانی همچون فردوسی ، رودکی ، دقیقی ، سیناپور (ابوعلی سینا) ، بیرونی ، طوسی و مانندِ ایشان ، سربرآوردند.

ناگفته نباید بماند که در سال 1043 زادروزی (میلادی) ، قلمرویِ «ترکانِ قره‌خانی» (6) ، درپیِ جنگِ درونی (جنگِ داخلی) ، به دو تکهء خاوری و باختری ، بخش (تقسیم) شد (4)(6).

(1) https://en.wikipedia.org/wiki/Tughril
(2) https://en.wikipedia.org/wiki/Seljuk_dynasty
(3) https://en.wikipedia.org/wiki/Buyid_dynasty
(4) http://geacron.com/home-en/
(5) https://en.wikipedia.org/wiki/Sasanian_dynasty
(6) https://en.wikipedia.org/wiki/Kara-Khanid_Khanate