اعمال روز اوّل ماه محرّم

اعمال روز اوّل ماه محرّم
(1)نماز روز اوّل ماه محرّم
حضرت رضا علیه السلام از پدران بزرگوار خویش علیهم السلام نقل می کنند که رسول خدا صلّی الله علیه وآله روز اول ماه محرّم، 2 رکعت نماز می خواند و بعد از نماز دست ها را بالا برده و سه بار این دعا را تکرار می کرد:
«اللَّهُمَّ أَنْتَ الْإِلَهُ الْقَدِیمُ، وَ هَذِهِ سَنَةٌ جَدِیدَةٌ، فَأَسْأَلُکَ فِیهَا الْعِصْمَةَ مِنَ الشَّیْطَانِ، وَ الْقُوَّةَ عَلَی هَذِهِ النَّفْسِ الْأَمَّارَةِ بِالسُّوْءِ، وَ الِاشْتِغَالَ بِمَا یُقَرِّبُنِی إِلَیْکَ، یَا کَرِیمُ، یَا ذَا الْجَلَالِ وَ الْإِکْرَامِ، یَا عِمَادَ مَنْ لَا عِمَادَ لَهُ، یَا ذَخِیرَةَ مَنْ لَا ذَخِیرَةَ لَهُ، یَا حِرْزَ مَنْ لَا حِرْزَ لَهُ، یَا غِیَاثَ مَنْ لَا غِیَاثَ لَهُ، یَا سَنَدَ مَنْ لَا سَنَدَ لَهُ، یَا کَنْزَ مَنْ لَا کَنْزَ لَهُ، یَا حَسَنَ الْبَلَاءِ، یَا عَظِیمَ الرَّجَاءِ، یَا عِزَّ الضُّعَفَاءِ، یَا مُنْقِذَ الْغَرْقَی، یَا مُنْجِیَ الْهَلْکَی، یَا مُنْعِمُ یَا مُجْمِلُ، یَا مُفْضِلُ یَا مُحْسِنُ، أَنْتَ الَّذِی سَجَدَ لَکَ سَوَادُ اللَّیْلِ وَ نُورُ النَّهَارِ، وَ ضَوْءُ الْقَمَرِ وَ شُعَاعُ الشَّمْسِ، وَ دَوِیُّ الْمَاءِ وَ حَفِیفُ الشَّجَرِ، یَا اللَّهُ لَا شَرِیکَ لَکَ، اللَّهُمَّ اجْعَلْنَا خَیْراً مِمَّا یَظُنُّونَ، وَ اغْفِرْ لَنَا مَا لَا یَعْلَمُونَ، وَ لَا تُؤَاخِذْنَا بِمَا یَقُولُونَ، حَسْبِیَ اللَّهُ لا إِلهَ إِلَّا هُوَ عَلَیْهِ تَوَکَّلْتُ وَ هُوَ رَبُّ الْعَرْشِ الْعَظِیمِ، آمَنَّا بِهِ کُلٌّ مِنْ عِنْدِ رَبِّنا، وَ ما یَذَّکَّرُ إِلَّا أُولُوا الْأَلْبابِ، رَبَّنا لا تُزِغْ قُلُوبَنا بَعْدَ إِذْ هَدَیْتَنا وَ هَبْ لَنا مِنْ لَدُنْکَ رَحْمَةً، إِنَّکَ أَنْتَ الْوَهَّابُ»‏.(بحارالأنوار، ج98، ص334 به نقل از اقبال الاعمال)

مرحوم شیخ ابراهیم کفعمی، در مصباح، این نماز را برای روز اول ماه محرّم نقل می کند:
دو رکعت نماز خوانده شود و بعد از سلام، این ذکر 3 مرتبه گفته شود:
«اللَّهُمَّ أنْتَ الْأَبَدِیُّ الْقَدِیمُ الْعَفُوُّ الْغَفُورُ الرَّحِیمُ، وَ هَذِهِ سَنَةٌ جَدِیدَةٌ، فَأَسْأَلُکَ الْعِصْمَةَ فِیهَا مِنَ الشَّیْطَانِ الرَّجِیمِ وَ الْعَوْنَ عَلَی هَذِهِ النَّفْسِ الْأَمَّارَةِ بِالسُّوْءِ وَ الِاشْتِغَالَ بِمَا یُقَرِّبُنِی إِلَیْکَ، یَا ذَا الْجَلَالِ وَ الْإِکْرَامِ، وَ الْفَضْلِ وَ الإنْعَامِ، یَا أَرْحَمَ الرَّاحِمِینَ».
هرکس چنین کند، خداوند متعال برای او فرشته ای را موکَّل می سازد که از او در مقابل شیطان دفاع نموده، در جهت مخالفت با نفس به وی کمک نموده، او را در بقیه عمرش در راستای دستیابی به رضای الهی موفّق می سازد.(المصباح للکفعمی، ص407)

(2) اذکار روز اوّل
از رسول خدا صلّی الله علیه و آله نقل شده است که این حمدها در روز اوّل ماه محرّم خوانده شود:
الْحَمْدُ لِلَّهِ‏ الَّذِی‏ تَوَاضَعَ‏ کُلُّ شَیْ‏ءٍ لِعَظَمَتِهِ، وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِی خَضَعَ کُلُّ شَیْ‏ءٍ لِمُلْکِهِ، وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِی اسْتَسْلَمَ کُلُّ شَیْ‏ءٍ لِقُدْرَتِهِ، وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِی ذَلَّ کُلُّ شَیْ‏ءٍ لِعِزَّتِهِ، أسْئَلُهُ بِعِزَّتِهِ وَ قُدْرَتِهِ وَ عَظَمَتِهِ وَ مُلْکِهِ، فِی هَذِهِ السَّنَۀِ الْجَدِیدَۀِ، الْأَمْنَ وَ الإیمَانَ، وَالْعَافِیَۀَ وَ الْغُفْرَانَ، وَالْعِصْمَۀَ مِنَ الشَّیْطانِ.(مرقاۀالجنان، ص50)

(3) عوذه روز اوّل
مرحوم آیۀالله سیدحسن لواسانی نجفی در مرقاۀالجنان می نویسد:
هرکس این آیه شریفه از سوره اعراف(آیه98 و 99) را در روز اوّل ماه محرّم در ورقی بنویسد و سپس با آب بشوید، و آن آب را در زوایای خانه و حیاط خانه اش بریزد، اهل آن خانه به امر خداوند، در تمام آن سال از مارها، عقرب ها و هر حیوان موذی در امان خواهند بود:
«أَ وَ أَمِنَ أَهْلُ الْقُرَی أَن یَأْتِیَهُم بَأْسُنَا ضُحًی وَ هُمْ یَلْعَبُونَ، أَ فَأَمِنُواْ مَکْرَ اللَّهِ، فَلَا یَأْمَنُ مَکْرَ اللَّهِ إِلَّا الْقَوْمُ الْخَاسِرُونَ».(مرقاۀالجنان، ص51)

(4) غسل
مرحوم آیۀالله سیدحسن لواسانی نجفی در مرقاۀالجنان می نویسد:
روایت شده است که هرکس این تسبیحات را در روز اوّل ماه محرّم به آبی بخواند و سپس با آن آب غسل کند، از بیماری و امراض تا آخر آن سال، سالم خواهد ماند. این تسبیحات چنین است:
«سُبْحانَ اللَّهِ مِلْءَ المیزانِ، سُبْحانَ اللَّهِ مُنْتَهیَ الْحِلْمِ، سُبْحانَ اللَّهِ مَبْلَغَ الرِّضا، سُبْحانَ اللَّهِ زِِِنَةَ الْعَرْشِ».(مرقاۀالجنان، ص50)