بسم الله الرحمن الرحيم

بسم الله الرحمن الرحيم
پاسخ قسمت سوم :
أَلَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ يُسَبِّحُ لَهُ مَنْ فِي السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَالطَّيْرُ صَافَّاتٍ كُلٌّ قَدْ عَلِمَ صَلَاتَهُ وَتَسْبِيحَهُ وَاللَّهُ عَلِيمٌ بِمَا يَفْعَلُونَ - آيا نديدى تمام آنان كه در آسمانها و زمينند براى خدا تسبيح مى‌كنند، و همچنين پرندگان به هنگامى كه بر فراز آسمان بال گسترده‌اند؟! هر يك از آنها نماز و تسبيح خود را مى‌داند؛ و خداوند به آنچه انجام می‌دهند داناست!(سوره نور آیه 41)
اما، حیوانات برای زندگی حیوانی آفریده شده‌اند و بر اساس غرایز حیوانی انتخاب و عمل می‌کنند؛ ولی انسان، در عین حال که از بدن و غریزه حیوانی برای حیات در این دنیا برخوردار است، برای حیوانیت آفریده نشده است، ولی می‌تواند با تبعیت از هوای نفس حیوانی، از آنان نیز پایین‌تر برود. وقتی عقل، قلب و چشم روحش را باز نکرد و فقط متوجه بدن شدن، می‌شود پست‌تر از حیوان، چرا که حیوان در مسیر طبیعی خود حرکت می‌کند و امکان آدم شدن ندارد:
وَلَقَدْ ذَرَأْنَا لِجَهَنَّمَ كَثِيرًا مِنَ الْجِنِّ وَالْإِنْسِ لَهُمْ قُلُوبٌ لَا يَفْقَهُونَ بِهَا وَلَهُمْ أَعْيُنٌ لَا يُبْصِرُونَ بِهَا وَلَهُمْ آذَانٌ لَا يَسْمَعُونَ بِهَا أُولَئِكَ كَالْأَنْعَامِ بَلْ هُمْ أَضَلُّ أُولَئِكَ هُمُ الْغَافِلُونَ - به يقين، گروه بسيارى از جن و انس را براى دوزخ آفريديم؛ آنها دلها عقلها يى دارند كه با آن انديشه نمى‌كنند، و نمى‌فهمند؛ و چشمانى كه با آن نمى‌ بينند؛ و گوشهايى كه با آن نمى‌ شنوند؛ آنها همچون چهارپايانند؛ بلكه گمراه‌تر! اينان همان غافلانند چرا كه با داشتن همه گونه امكانات هدايت، باز هم گمراهند!(سوره اعراف آیه 179)
سه) - انسان می‌تواند شیطان شود، بد شیطانی هم بشود. هم خودش را از رحمت الهی دور کند و رجیم گردد و لایق آتش گرداند،و هم سعی در دعوت دیگران به انحراف، گناه، کفر، شرک، نفاق، خود بینی، تکبر که عامل اصلی نافرمانی می‌ باشد نماید.
نقش اراده : برای آدمی نیز خلقت و نظام حاکم بر آن و بالتبع امور بسیاری جبری می‌باشند، چنان که نمی‌تواند مسیر خورشید یا زمین را تغییر دهد، یا سبب پیدایش خود گردد، یا کاری کند که پیر نشود و نمیرد و اما در تمامی اموری که در آنها امکان انتخاب دارد،اختیارهم دارد؛ لذا انتخابش بر اساس ارادۀ خودش صورت می‌پذیرد. شاید این برترین فضیلت انسان نسبت به سایر موجودات باشد.
فرشتگان در انتخاب دین اراده‌ای ندارند، همه موحد و عابد هستند و نمی‌توانند اراده کنند که آدم و یا مثل آدم شوند، و یا کافر، مشرک و گناهکار شوند.(ادامه دارد...)