مروری بر داستان های محلی ایران از اجنه و هیولاها

مروری بر داستان های محلی ایران از اجنه و هیولاها

بز دیوها اصولن فاقد فرهنگ مکتوب هستند و آداب و رسوم و تاریخ به صورت سینه به سینه و شفاهی با روشی منحصر به فرد منتقل میشود. بزدیوهای ماده به علت عمر طولانی چندصد ساله حاملان اصلی فرهنگ هستند. پیرترین زن در هر قبیله وظیفه حفظ و اشاعه فرهنگ و تاریخ و انتقال آن به نسل بعد را بر عهده دارد. از چگونگی انتقال فرهنگ از نسلی به نسل دیگر اطلاعات چندانی در دست نیست، ولی آنچه که از طریق افرادی که با بزدیوان ارتباطات نزدیکی حاصل کرده اند و معدود کسانی که مدتی در میان بزدیوها زندگی کرده اند (که البته بسیار انگشت شمارند و اکثرن تمایلی به تعریف کردن تجربیات خود ندارند) میدانیم این است که زن دانای قبیله در هنگام مرگ یکی از دختران قبیله را بر میگزیند و به مدت یک سال به همراه او از نظرها غایب میشود. بعد از پایان دوره یک ساله این تنها دختر برگزیده است که به قبیله باز میگردد و پیرزن دانا برای همیشه ناپدید میشود. در میان بزدیوان این اعتقاد وجود دارد که زنان دانا همگی بعد از مرگ در قالب درختان جاودانه میشوند و در نتیجه یکی از وظایف زن دانای قبیله، مخصوصن در مواقع حساس، خلوت کردن در میان جنگل و سخن گفتن با درختان کهنسالی است که در واقع نسل های مختلف زنان دانا هستند. بزدیوان برای درختان کهنسال خود احترام و توجه خاصی قائلند و به هر صورت ممکن از آنها در مقابل آسیب ها و تهدیدهای انسانی محافظت میکنند.
شاهدان عینی مواردی از سخن گفتن درختان کهنسال در میانه جنگلها را گزارش کرده‌اند. به ویژه هیزم شکنان روستایی داستانهای مختلفی در سینه دارند از درختانی که بر سر کسانی که قصد بریدن شاخه و تنه شان را داشته اند بلاهایی آورده اند و یا آنها را تهدید نموده اند. احتمال دارد که این داستانها به همان بزدیوهای دانای جاودانه شده ارتباط داشته باشد. نمونه دیگر درختان تنومند کهنسالی هستند که در روستاهای دورافتاده در جاهایی که بقعه و امامزاده وجود دارد به کرات دیده میشوند. احتمال زیادی وجود دارد که این بقعه ها در واقع مکانهای باستانی باشند که به جهت احترام به همان درختان کهنسال احتمالن توسط بزدیوان یا سایر موجودات بنا شده اند، اما با گذشت زمان از نظر مردم محلی به شکل امامزاده و مکانهای متبرک درآمده اند. این بدان معناست که ویژگی این مناطق نه به علت دفن شدن امامزاده یا انسان خاصی در آنها، بلکه به دلیل وجود زن دانای بزدیوی است که در قالب درخت جاودانه شده است. کسانی که قصد آسیب رساندن یا بریدن این درختان را داشته اند به سرنوشتهای غم انگیز و ترسناکی دچار شده اند.
زبان
در این که بزدیوها دارای زبان ویژه خود هستند تردیدی نیست، هرچند در مورد جزییات این زبان اطلاع خاصی در دسترس نیست. دلیل این مساله آن است که ارتباط انسانها با بزدیوان و سایر انواع دیو نه از طریق شنوایی بلکه از راه دیگری صورت میگیرد که بی نیاز از زبان خاصی است. در طول تاریخ، این مساله زمینه مطالعات و بررسیهای متعددی بوده است. آنچه که مسلم است آن است که دیوها افکار انسانها و حیوانات را میبینند! تاکنون توضیح علمی قابل قبولی در مورد مکانیسم این عمل ارائه نشده است.هر چه هست تقریبن همه شاهدان معتقدند که بزدیو از قوه بینایی برای ارتباط برقرار کردن با انسانها استفاده میکند. در نتیجه کسانی که با بزدیوان ارتباط کلامی برقرار میکنند به زبان خود سخن میگویند و بزدیو نه از طریق حس شنوایی بلکه از راه بینایی منظور افراد را متوجه میشود. نکته عملی آن است که در صورت برخورد با انواع دیو باید به یاد داشته باشیم که دیوها به راحتی محتوای افکار و منویات انسانها را میبینند و در نتیجه بسیار زودتر از آن که فرد قصد انجام عمل خطرناکی را داشته باشد عکس العمل نشان میدهند.