محمد مصدق

محمد مصدق

محمد مصدق در بهار سال ۱۲۶۱ شمسی در یک خانوادهٔ اشرافی و بانفوذ دیوانی در دورهٔ قاجاریه،

در محلهٔ سنگلج در تهران به دنیا آمد.

پدرش میرزا هدایت الله آشتیانی شهرستان اراک بود .

وزیر دفتر ناصرالدین شاه از خاندان مستوفیان و اولاد میرزا_محسن_آشتیانی بود

و مادرش شاهزاده نجم السلطنه بنیان‌گذار بیمارستان نجمیه تهران نوه عباس میرزا ولیعهد قاجار

و نایب‌السلطنه ایران بود. به عبارتی مادرش دخترعموی ناصرالدین شاه،

دختر شاهزاده فیروز میرزا نصرت الدوله بود.

در ۱۶ اسفند ۱۲۶۴، فیروز میرزا نصرت‌الدوله که پدربزرگ مادری محمد مصدق بوده درمی‌گذرد.

چنانچه در آن دوره مرسوم بوده هرگاه یکی از حقوق بگیران دولت درمی‌گذشت

دوسوم حقوق او به بازماندگان می‌رسید و به همین سبب حقوق ۱۲۰ تومانی وی، به میرزا محمد

که از سوی مادر، نوه فیروز میرزا به حساب می‌آمد تعلق گرفت.

خود مصدق می‌نویسد: «هیچ حقوقی یا اضافه حقوقی داده نمی‌شد

مگر اینکه پیشتر محل آن تعیین شده باشد و محل حقوق جدید

به این روش معمولاً یک سوم متوفیات بود. به این طریق که هر کسی از دنیا می‌رفت

اگر وارثی داشت یک سوم از حقوق او و الا تمام آن در اختیار دولت قرار می‌گرفت

که به هر کس می‌خواست می‌داد...»
در سال ۱۲۷۰ شمسی، پدر میرزا محمد(میرزا هدایت‌الله وزیر دفتر) از ناصرالدین شاه درخواست

کرد که میرزا محمد (مصدق) ۹ ساله در ردیف مستوفیان زبردست قرار گیرد

و در فهرست حقوق‌بگیران درآید و ناصرالدین شاه آن را پذیرفت

در تاریخ ۱ شهریور ۱۲۷۱ خورشیدی پدرمیرزا محمد درگذشت.

پسر بزرگش میرزا حسین (از دختر مستوفی الممالک) که سال‌ها به دلیل بیماری میرزا هدایت الله

وظایف دفتر شاه را به عهده داشت، رسماً به این سمت منصوب شد.

میرزا علی و میرزا محمد، پسران دیگر میرزا هدایت الله به ترتیب «موثق السلطنه»

و «مصدق السلطنه» لقب گرفتند.

در همین زمان دو سوم حقوق دوران خدمت میرزا هدایت الله وزیر

دفتر بین باز ماندگانش تقسیم شد و به مصدق السلطنه رسید...

ازدواج


سال ۱۲۸۰ خورشیدی، مصدق که در آن زمان ۱۹ سال داشت

زهرا دختر میرزا زین‌العابدین تهرانی سومین امام جمعه تهران را به همسری اختیار کرد.

زهرا ابتدا ملقب به شمس‌السلطنه بود. پس از مرگ مادر زن مصدق،

دختر ناصرالدین شاه که لقب ضیاالسلطنه را داشت، این لقب به دخترش

زهرا که همسر مصدق بود داده شد.

ازدواج این دو ۶۴ سال تا پایان زندگانی اشان ادامه یافت..

این زوج دو پسر به نامهای احمد و غلامحسین

و سه دختر به نامهای منصوره و ضیااشرف و خدیجه به دنیا آوردند.





دکتر مصدق

نخست‌وزیر ایران

مشغول به کار

۳۰ تیر ۱۳۳۱ – ۲۸ مرداد ۱۳۳۲

پادشاه محمدرضا پهلوی

پس از احمد قوام

پیش از فضل‌الله زاهدی

مشغول به کار

۷ اردیبهشت ۱۳۳۰ – ۲۵ تیر ۱۳۳۱

از سمت نخست وزیری استعفا کرد ولی بعد از ۵ روز

با خواست مردم در جریان قیام، مجدداً به این سمت منصوب شد.

پس از حسین علاء

پیش از احمد قوام

وزیر امور خارجه

مشغول به کار

۲۴ خرداد ۱۳۰۲ – ۳ آبان ۱۳۰۲
نخست وزیر حسن پیرنیا
وزیر مالیه
نخست وزیر احمد قوام
نماینده مجلس شورای ملی
استاندار فارس
اطلاعات شخصی
تولد ۲۹ اردیبهشت یا ۲۶ خرداد، ۱۲۶۱
۱۹ مه یا ۱۶ ژوئن، ۱۸۸۲ میلادی
محله سنگلج، تهران، ایران
مرگ ۱۴ اسفند، ۱۳۴۵
۵ مارس، ۱۹۶۷ میلادی
احمدآباد، ایران

ملیت ایران

حزب سیاسی جبهه ملی ایران

همسر زهرا دختر میرزا زین‌العابدین تهرانی و ضیاءالسلطنه

فرزندان احمد، غلامحسین، منصوره، ضیا اشرف، خدیجه

محل تحصیل مدرسه علوم سیاسی پاریس

دانشگاه نوشاتل سوئیس

پیشه سیاستمدار

تخصص ملی کردن صنعت نفت

دین اسلام شیعه