بسم الله الرحمن الرحیم

بسم الله الرحمن الرحیم
یادداشت قسمت اول :
آدمی، در هر لحظه، نیّتی دارد، در هر لحظه اراده‌ای می‌کند و در هر لحظه کاری را به انجام می‌رساند؛ اما، از یک سو سرعت این مراتب، و از سویی دیگر بی‌ توجهی، سبب می‌گردد تا به تفاوت آنها دقت نکند، و حال آن که هر کدام، نقش اصلی را در تربیت و ساختار انسان و جامعه و نیز سرنوشت اخروی ایفا می‌نمایند!
نیّت - مقصود از نیّت، همان هدف و مقصود از انجام یک کار می‌باشد؛ به گونه‌ای که اگر از خودش بپرسد یا دیگری از او بپرسد: چرا این تصمیم راگرفتی و هدف تو چیست؟ بتواند پاسخ دهد.
نیّت را می‌توان در راستای عمل، گام نخست برشمرد؛ یعنی آدمی ابتدا هدف را در نظر می‌گیرد و منظوری از انجام کار را قصد می‌ نماید و سپس اقدام می‌کند؛ چرا که هیچ عاقلی، کار بی‌هدف انجام نمی‌ دهد؛ چنان که پیامبر اکرم صلوات الله علیه و آله فرمودند: وَ لا عَمَلَ إلاّ بِنِيَّةٍ - هیچ عملی نیست، مگر به واسطۀ نیّت (الکافی : 1/70/9)
ممکن است یک کار مشخص، با دو نیّت کاملاً متفاوت و متضاد به انجام رسد؛ مانند کسی که نمازش را قربة الی الله اقامه می‌کند و کسی که برای ریا - مردم فریبی، به نماز می‌ایستد!
نیّت را می‌توان روحِ کار توصیف نمود؛ و این نیّت است که ارزش کار را معلوم می‌سازد؛ چنان که هر عبادت و کاری، با نیّت خالص برای خدا، سبب رشد، کمال و قُرب عامل به خداوند سبحان می‌گردد و همان عبادت و کار، به نیّت فریب دیگران، آدمی را به جهنم می‌کشاند. چنان که پیامبر اکرم صلوات الله علیه و آله فرمودند: يا أيُّها النّاسُ، إنّما الأعمالُ بالنِّيّاتِ ، و إنّما لِكُلِّ امرئٍ ما نَوى ، فمَن كانَت هِجرَتُهُ إلَى اللّه ِ و رَسولِهِ فهِجرَتُهُ إلَى اللّهِ و رَسولِهِ‌، و مَن كانَت هِجرَتُهُ إلى دُنيا يُصيبُها أوِ امرأةٍ يَتَزَوَّجُها فهِجرَتُهُ إلى ما هاجَرَ إلَيهِ - اى مردم! جز اين نيست كه اعمال به نيّت هاست و در حقيقت براى هر كس آن چيزى است كه نيّت مى كند. پس هركه هجرتش براى خدا و رسول او باشد، به سوى خدا و رسول او هجرت كرده است و هركه هجرتش براى رسيدن به چيزى از دنيا يا ازدواج با زنى باشد، هجرتش به سوى همان چيزى است كه به نيّت آن هجرت كرده است.(كنز العمّال‌: 7272)
اراده - مقصود از اراده، تصمیم به انجام کار می‌باشد، در واقع اراده، منشأ صدور کار می‌باشد.(ادامه دارد...)