در مقام خود مبرهن است که انسان در اول پیدایش، پس از طی من

در مقام خود مبرهن است که انسان در اول پیدایش، پس از طی منازلی،حیوان ضعیفی است که جز به قابلیت انسانیت، امتیازی از سایر حیوانات ندارد. و آن قابلیت میزان انسانیت فعلیه نیست. پس انسان حیوانی بالفعل است در ابتدای ورود در این عالم؛ و در تحت هیچ میزان جز شریعت حیوانات، که اداره شهوت و غضب است، نیست. و چون این اعجوبه دهر ذات جامع یا قابل جمعی است، از این جهت برای اداره این دو قوه، صفات شیطانی را از قبیل کذب، خدیعه و نفاق و نمیمه و سایر شیطنت های دیگر نیز به کار می برد؛ و با همین سه قوه، که اصول مفسدات و مهلکات است، ترقی کند؛ و این ها نیز در او نموّ و ترقی روز افزون نمایند. و اگر در تحت تأثیر مربی و معلمی واقع نشود، پس از رسیدن به حد رشد و بلوغ یک حیوان عجیب و غریبی شود که در هر یک از شئون مذکوره گوی سبقت از سایر حیوانات و شیاطین ببرد، و از همه قوی تر و کامل تر در مقام حیوانیت و شیطنت شود. و اگر بر همین حال روزگار بر او بگذرد، و جز تبعیت هوای نفس در شئون ثلاثه نکند، هیچ یک از معارف الهیه و اخلاق فاضله و اعمال صالحه در او بروز نکند؛ بلکه جمیع انوار فطریه او نیز منطفی گردد... و ولادت ثانویه که ولادت انسانیه است، از برای او رخ ندهد؛ و در همان حال بماند و ممنوع و مصدود از حق و حقیقت شود تا آن که از این عالم با همین حال رحلت کند. و در آن عالم که کشف سریره شود، خود را جز حیوان یا شیطانی نیابد، و از انسان و انسانیت اصلاً یادی نکند؛ و در آن حال در ظلمت ها و عذاب ها و وحشت های بی پایان بماند تا خدای تعالی چه خواهد.