تاریخِ ترک‌ها - 23

تاریخِ ترک‌ها - 23
History of Turks - 23
____________________________________________
در دهم ماه مارسِ سال 552 ز. {زادروزی}(میلادی) ، «بومین خان» (1) ، که رهبر (خانِ) «تیرهء (طایفهء) ترکِ آشینا» (2) بود ، «امپراتوریِ مغولیِ روران» را در جنگ شکست داد ، و «پایتخت» و «بخشِ میانیِ قلمروی این امپراتوری» را زورگیری (تسخیر) کرد ، و با «چین فراز (شمالِ) باختری» (3) ، که همپیمانش بود ، همسایه گردید (1).

گرچه «امپراتوری مغولی روران» ، با این شکست ، فرو پاشید ؛ و مردمِ «مغول‌‌تبار» ، بناچار در بجاماندهء (باقیماندهء) قلمروی خود ، یک زندگیِ تیره‌ای (طایفه‌ای) را درپیش گرفتند ؛ ولی «فَرمانرانادِ» (هیئت حاکمهء) «امپراتوری مغولی روران» (4) و بجاماندهء (باقیماندهء) سپاهِ این امپراتوری ، به «هپتالیان» (5) پناه بردند ؛ و پایابراین (بنابراین) ، «بومین خان» در پایانگان (اواخر) ماه مارسِ همین سال ، از برادرش «ایستمی‌خان» (6) ، خواست تا با بخشی از سپاه «تیرهء (طایفهء) ترک آشینا» ، برای دستگیر کردن «فرمانراناد» (هیئت حاکمهء) گریزان «امپراتوری مغولی روران» (4) و سپاه همراهشان ، لشگرکشی کند ؛ و «ایستمی‌خان» ، تا پایانگانِ (اواخرِ) سال 552 زادروزی (میلادی) ، تا کنارهء (ساحل) باختری «دریاچهء بالخاش» (7) ، پیشروی کرد ؛ و با فرمانبر کردنِ تیره‌هایِ (طایفه‌هایِ) ترکِ سر راه خود ، قلمروی «تیرهء (طایفهء) ترک آشینا» را افزایش داد و سپس این قلمرویِ گسترش‌یافته را «همپیمانی گوگ‌ترک» (8) نامید.

رونهیدنی (قابل توجه) است که «بومین‌خان» ، در پایانگان (اواخر) سال 552 زادروزی (میلادی) ، درگذشت ؛ و پسرش «ایسیک خان» (9) ، فرمانروائی «همپیمانی گوگ‌ترک» را بدست آورد.
‌
(1) https://en.wikipedia.org/wiki/Bumin_Qaghan
(2) https://en.wikipedia.org/wiki/Ashina_tribe
(3) https://en.wikipedia.org/wiki/Western_Wei
(4) https://en.wikipedia.org/wiki/Rouran_Khaganate
(5) https://en.wikipedia.org/wiki/Hephthalites
(6) https://en.wikipedia.org/wiki/Ist%C3%A4mi
(7) https://en.wikipedia.org/wiki/Lake_Balkhash
(8) https://en.wikipedia.org/wiki/G%C3%B6kt%C3%BCrks
(9) https://en.wikipedia.org/wiki/Issik_Qaghan