در جستجوی عقل ،استاد علی اکبر خانجانی

از کتاب در جستجوی عقل
تألیف:«استاد علی اکبر خانجانی»
۲۱۵_ در قرآن کریم سخن از رنگ خداست که بهترين رنگها، رنگ اوست. بدينگونه به عقل در می یابیم که بهترین صداها و سیماها و عطرها و لمس ها و طعم‌ها و لطافت ها و محسوسات هم صدا و سیما و عطر و طعم اوست. پس هر چه که از محسوسات مییابیم حضور و نشان اوست ولی خود او را نمی یابیم مگر اینکه در جامعترین و عالیترین محسوسات و در جمال واحدی همچون انسان دیدار کنیم زیرا انسان جامع یگانه اين محسوسات است که عالیترین آنها را هم بخدمت می‌گیرد و از همه مهمتر دریافت کننده همه این محسوسات است. پس عقلانی است که خداوند هم در عرصه ظهور موجودیتش دارای هویت انسانی باشد منتهی در عالیترین درجه ای که آنهم به عقل انسانی درک می‌شود یعنی انسانی کامل و عالی و ایده آل و مطلق که همه این مفاهیم هم به نور عقل دریافت می شود. و درست به همین دلیل است که بقول قرآن کریم، انسان فقط با دیدار پروردگارش به مقام خوشبختی و رضا می‌رسد زیرا خدایش را همان خود کامل و عالی و جهانی و مطلق و صاحب همه ارزشهائی می یابد که خودش میخواهد ولی ندارد. ولی با این دیدار خلق جدید
انسان آغاز می‌شود که حیات و هستی الهی انسان است. و اینست راز خوشبختی و رضای پس از دیدار با خداوند! وگرنه این دیدار هرگز موجب رضای کامل نمی‌شود و بلکه فقط موجب حسرت است مثل حسرت پس از دیدار گدائی با پادشاه! مگر اینکه این گدا در این دیدار بر وادی پادشاهی ورود کند .و اینست که خودشناسی به خداشناسی منجر می‌شود و خداشناسی بر خلق جدید و برتر خویشتن! زیرا خداوند همان انسان کامل است آنگونه که باید باشد! خداوند الگوی خود_ آفرینی انسان به اراده و علم خویشتن است. و همه اینها به نور عقل درک و یافته میشود.