بختیاری‌ها معمولاً در بین خود ازدواج می‌کنند و کمتر پیش آ

بختیاری‌ها معمولاً در بین خود ازدواج می‌کنند و کمتر پیش آمده که مرد بختیاری با زن غیر بختیاری یا زن بختیاری با مرد غیر بختیاری ازدواج کند.

ازدواج فامیلی یکی از ریشه‌دارترین و پر جمعیت‌ترین ازدواج در ایل بختیاری به شمار می‌رود، گستردگی این نوع ازدواج زبانزد خاص و عام است، شدت این ازدواج فامیلی به حدی بوده که هر گاه در خانواده‌ای پسر جوانی که هنگام ازدواج او فرا می‌رسید و یکی از دختران عمو، عمه، خاله، دایی و یا دیگر افراد فامیل نزدیک مجرد بود، حق نداشت به خواستگاری دختر بیگانه‌ای برود، زیرا عمل او توهین به خانواده‌های دختردار آن فامیل محسوب می‌شد و چنین عملی را سنت‌شکنی می‌دانستند و آن را مورد نکوهش قرار می‌دادند.

در گذشته انتخاب همسر برای پسر و دختر در میان بختیاری‌ها به‌عهده والدین آنها بود، به این ترتیب که پدر و مادر پسر، دختر را می‌بینند و اگر او را مناسب دیدند با نزیکان خود مشورت می‌کنند و چند تن از خویشان و بزرگان ده را به کدخدایی می‌فرستند.

در صورت گرفتن پاسخ مثبت از طرف خانواده دختر، در نوبت بعدی همین افراد با یک‌ دست لباس و یک انگشتر و یک کیسه حنا به‌ عنوان تحفه به خانه عروس می‌روند، این رسم هنوز هم پا بر جاست، هر چند رنگ و بوی زندگی سنتی خود را از دست داده و در برخی مناطق قدری رنگ باخته یا تغییر کرده است.

در این مقاله سعی شده تا مختصری از قدیمی‌ترین و شادترین مراسم‌های عروسی در اقوام بختیاری ساکن در استان چهارمحال و بختیاری را مرور کنیم.

قند اشکنون، شیرینی خورون، بله برون

پس از آن‌‌که خانواده داماد اجازه صحبت کردن از سوی خانواده دختر را یافتند، با هماهنگی قبلی روز و ساعت نیکی را انتخاب می‌کنند تا با آمادگی کامل و به همراه افراد فامیل و عده‌ای از مردان بزرگ طایفه سوار و پیاده با نواختن ساز و دهل به همراه داشتن چندین راس گوسفند و سایر وسایل پذیرایی به سوی خانه پدر دختر رهسپار می‌شوند.

در گذشته چنین مرسوم بود که در طول نامزدی هرگاه داماد جهت سرکشی و احوال‌پرسی به خانه نامزدش می‌رفت، هدایایی از قبیل سکه‌های نقره و گاهی طلا و پارچه و یا روسری به همراه می‌برد، اگر پیش از عروسی مصادف با عید نوروز می‌شد، مادر و خواهر داماد غذایی از برنج و گوشت و غیره تحت عنوان عیدی به خانه عروس می‌بردند.

هم‌اکنون غالب این سنت‌ها در غالب شهرها و اقوام بختیاری این استان منسوخ شده و در برخی اقوام نیز کم و بیش رایج هستند، اما به تدریج به کهنگی گراییده‌اند و این فرهنگ پر بار می‌رود تا با بی‌مهری و کم التفاتی از صفحه ذهن‌ها محو شود.

یکی از رسوم قدیمی بختیاری‌ها هنگام ازدواج این است که دختران نامزد شده شروع به بافتن قالیچه می‌کنند تا هنگام عروسی همراه خود به خانه داماد ببرند، نوع قالیچه، کیفیت و زیبایی آن حکایت از هنرمندی عروس خانم دارد، برای همین دخترکان بختیاری سعی می‌کنند این قالیچه را در نهایت زیبایی ببافند.